Çip Üretiminde Türkiye’nin Yükselişi: Ermaksan Örneği
Üretim kapasitesiyle dikkat çeken Ermaksan, WikiLeaks’in ifşa ettiği gizli belgelerde “ABD’nin ulusal güvenliği için kritik öneme sahip tesisler” arasında yer alıyor. 60 yıllık geçmişe sahip olan bu makine firması, yıllar önce Ar-Ge çalışmalarında İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ), Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ), Cumhuriyet Üniversitesi, Bilkent Üniversitesi, Gazi Üniversitesi ve Uludağ Üniversitesi gibi prestijli kurumlarla iş birliği yaparak çip üretimi için milyonlarca euro yatırım gerçekleştirdi. Bu yatırımların meyvesini toplayan firma, 8 yıldır Türkiye’nin ilk ve tek ‘lazer çipi’ üreten şirketi olmayı başardı.
Son 4-5 yılda dünya genelinde yaşanan çip krizi, bu teknolojinin stratejik bir ürün olarak önemini bir kez daha gözler önüne serdi. Birçok ülke, çip tüketiminin artması ve stratejik önemi dolayısıyla bu alana milyarlarca dolar yatırımları sürdürmekte. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye’de 65 nm ve altı çip üretim hedeflerini açıklamasının ardından, Bursa’da 8 yıldır ‘lazer çip’ üretimi yapan Ermaksan Genel Müdürü Ahmet Özkayan, Türkiye’nin bu hedefe ulaşacak potansiyele sahip olduğunu ve firma olarak bu girişime destek vermeye hazır olduklarını belirtti.
Stratejik Ürünlerin Üretimi İçin İrade Gerekiyor
Ahmet Özkayan, çip üretiminde Togg fabrikası için ortaya konulan iradenin benzerinin bu alanda da olması gerektiğini vurguladı. “Hem stratejik hem de ülke ekonomisi açısından önemli bir mesele” diyerek, çipin Türkiye’de üretilmesinin ve bu alana yatırım yapılmasının büyük önem taşıdığına dikkat çekti. “Biz, lazer çipleri üretiyoruz. Yani ışıyan çipler üretiyoruz. Bu, dünya genelinde çok fazla rekabeti olan ve yüksek yatırım gerektiren bir teknoloji. Devletin mutlaka organize etmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Çip Üretiminin Artan Önemi
Özkayan, “Türkiye’de bu iş yapılır. Devletimiz bu işe liderlik yapıyor ve bu durumdan büyük mutluluk duyuyoruz” diyerek konuşmasını sürdürdü. “Bunu yapacak ekipler ve kabiliyet bir araya geldiğinde mutlaka başarı elde edilecektir. Türk mühendisliği, üniversiteler ve gerekli altyapılar bir araya geldiğinde bu hedefe ulaşılacağını düşünüyorum.” Çip teknolojisinin son yıllarda ne kadar stratejik hale geldiğini belirten Özkayan, “Bu teknoloji giderek önem kazanıyor. Bilgisayar, elektronik sistemler ve yazılımlar artık hayatımızın ayrılmaz bir parçası haline geldi” dedi.
TEKNOSAB: Çip Üretim Merkezi Olabilir
Bursa’da güçlü bir yüksek teknoloji ekosisteminin bulunduğunu ifade eden Özkayan, “Bursa Ticaret ve Sanayi Odası, Türkiye’nin ilk yüksek teknolojili organize sanayi bölgesini oluşturdu. TEKNOSAB, bu tür yatırımlar için uygun bir ortam sunuyor.” dedi. TEKNOSAB’ın demiryolu ve otoyol bağlantıları, limana yakınlığı ve kurulacak lojistik merkezi ile öne çıktığını belirten Özkayan, “Bursa, yüksek teknoloji ve katma değerli üretim açısından bir merkez konumunda.” ifadesini kullandı.
Çiplerin Stratejik Kullanım Alanları
Ahmet Özkayan, çip fabrikası kurulmasının ihtiyacı karşılayıp karşılamayacağı konusunda kesin bir şey söylemenin zor olduğunu, ancak mevcut bir tüketim ve ithalat bağımlılığı olduğunu belirtti. “İthal edilen ürünlerin millileştirilmesi için yola çıkılmalı. Bursa’da birçok otomotiv fabrikası var ve Togg da burada yer alıyor. Türkiye’de çipler birçok stratejik alanda kullanılıyor” şeklinde konuştu. Ayrıca, “Önemli olan, kurulacak fabrikanın devletimizin arkasında olmasıdır” diyerek bu konuda bir irade ile hareket edilmesi gerektiğinin altını çizdi.
Türkiye’nin Çip Üretiminde Atacağı Adımlar
Çipin ihracat kilogram değerinin oldukça yüksek olduğunu vurgulayan Özkayan, “Türkiye’nin bu sıçramayı yapması gerekiyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, bu konuda ciddi çalışmalar yapıyor ve sürekli projeler açıyor.” diyerek Türkiye’nin yüksek teknolojiye geçişte önemli bir basamak atlayacağına inandığını ifade etti. “Bu altyapı kurulduğunda, mutlaka bir ekosistem de oluşacaktır.” dedi.
Çip Teknolojisinin Zorlukları ve Geleceği
Özkayan, kendi firmaları hakkında, “Biz 60 yıllık makineciyiz. Makinelerde kullanılan lazerlerin üretimi için çip tesisimizi kurduk. Bu tesis, lazer üretiminin sıfır noktasından itibaren tüm süreçleri kapsıyor.” diyerek, ileri teknoloji sistemler üretmenin zorluklarına değindi. “Çip teknolojisini üretmek basit bir şey değil. Bunun tasarımı, uygulaması ve üretimi çok farklı metotlar gerektiriyor” şeklinde konuştu.
Seferberlik İhtiyacı
Çip üretimi ile ilgili ‘babayiğitlerin’ çıkabileceğini belirten Özkayan, “Türkiye’de vatansever, taşın altına elini sokan çok değerli insanlar var. Ben cengaver babayiğitlerin çıkacağına inanıyorum. Bu bir el birliği, seferberlik ister.” diyerek Türkiye’nin çip seferberliği ortaya koyması gerektiğinin altını çizdi.
