Dinozor Kuyruğunun Kehribar İçinde Saklı Kalması: Bir Bilimsel Keşif
Her şey, 2015 yılında Lida Xing adlı bir araştırmacının Myanmar’daki bir pazarda ‘bir kehribar parçasına’ rastlamasıyla başladı. Bu dikkat çekici parça, biblolara dönüştürülmek üzere cilalanmış olan 99 milyon yıllık bir fosil idi ve içindeki bitki materyali ile göz alıcı bir görünüm sunuyordu. Ancak Xing, bu durumun pek de normal olmadığını düşünerek Dexu Paleontoloji Enstitüsü‘ne başvurmayı önerdi.
Yapılan detaylı incelemelerde, bu kehribarın içindeki maddenin bir bitki değil, günümüz kuşlarının yakın akrabası olan genç bir coelurosaur’a ait tüylü bir kuyruk olduğu belirlendi. Xing, kehribarı çıkaran madencinin izini sürerek, bu önemli buluntunun menşei olan Kachin Eyaleti‘ne kadar gitti.
BİLİM TARİHİNDE BİR İLK…
2016 yılında gerçekleştirilen bir çalışmada, Xing ve ortak yazarları, bu turuncu blobun içine girerek, içinde sıkışan örneği incelemek için CT taraması ve mikroskobik gözlemlerden faydalandılar. Çalışmanın eş yazarı Ryan McKellar, 2016 yılında yaptığı bir açıklamada, “Yeni materyal, bir yavruya ait sekiz omurdan oluşan bir kuyruğu koruyor; bu omurlar 3 boyutlu ve mikroskobik ayrıntılarla korunmuş tüylerle çevrelenmiş” şeklinde konuştu. McKellar, sözlerine şöyle devam etti:
- “Kaynağından emin olabiliriz çünkü omurlar modern kuşlarda ve en yakın akrabalarında olduğu gibi bir çubuk veya pygostyle şeklinde kaynaşmamıştır. Bunun yerine, kuyruk uzun ve esnektir, her iki yanında tüylerden oluşan omurgalar vardır. Başka bir deyişle, bunların bir kuşun değil, dinozorun tüyleri olduğundan emin olabiliriz.”
McKellar, o dönemde BBC News’e verdiği demeçte, “İlk kez kehribar içinde korunmuş bir dinozor materyali bulduk” ifadelerini kullanmıştı.
NASIL ÖLDÜ?
Araştırmanın ilerleyen aşamalarında, kuyruk kütüğüne daha yakından bakıldığında, kemiklerin etrafındaki yumuşak doku tabakasının, örnekte de bulunan hemoglobinden (kanda bulunan bir madde) arta kalan demir izlerini koruduğu ortaya çıktı. Çalışmanın yazarları, dinozorun hala hayattayken reçineye sıkışmış ve bu süreçte muhtemelen yaşamını yitirmiş olabileceğini öne sürdüler. Profesör Mike Benton, BBC’ye yaptığı açıklamada, “Bir dinozor kuyruğunun tüm ayrıntılarını; kemiklerini, etini, derisini ve tüylerini görmek ve bu küçük dostumuzun kuyruğunu reçineye nasıl kaptırdığını ve sonra muhtemelen kurtulamadığı için öldüğünü hayal etmek inanılmaz” şeklinde yorum yaptı.
