Sanayi sicil belgesine sahip ve fiilen üretim yapan kurumlar, 2027 vergilendirme döneminden itibaren üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlar için yüzde 12,5 kurumlar vergisi oranından yararlanabilecek. İzmir Yeminli Mali Müşavirler Odası Başkanı Yaşar Zengin, indirimli oranın şirketlerin tüm gelirlerine kendiliğinden uygulanmayacağını belirterek işletmelere belge ve muhasebe hazırlıklarını önceden tamamlama çağrısı yaptı.
7582 sayılı Kanun’la getirilen düzenlemenin sağladığı avantajdan yararlanmak için üretim kazançlarını diğer faaliyet gelirlerinden ayırmak gerekiyor. Şirketlerin sanayi sicil belgelerini ve kapasite raporlarını güncel tutması, üretim süreçlerini doğru kaydetmesi ve maliyet muhasebesini faaliyet türlerine göre yapılandırması önem taşıyor.
2027’de yüzde 12,5 kurumlar vergisi oranı kimlere uygulanacak?
Yüzde 12,5’lik oran, sanayi sicil belgesi bulunan ve fiilen üretim yapan kurumların üretim faaliyetlerinden elde ettiği kazançlara uygulanacak. İmalatçı statüsünde olmak tek başına yeterli değil; işletmenin üretim faaliyetini belgeleyebilmesi ve bu faaliyetten doğan kazancı diğer gelirlerinden ayrıştırabilmesi gerekiyor.
Örneğin hem üretim yapan hem de ticari mal alıp satan bir şirket, üretimden sağladığı kazanç ile alım satım faaliyetinden doğan kazancı ayrı hesaplamalı. Üretim dışı faaliyet gelirleri, üretim kazancına tanınan yüzde 12,5’lik oran kapsamına otomatik olarak girmiyor.
İmalatçı şirketler vergi avantajı için hangi hazırlıkları yapmalı?
Şirketler 2027 başlamadan önce kayıt ve raporlama sistemlerini gözden geçirmeli. Başlıca hazırlık adımları şunlardır:
1. Sanayi sicil belgesini kontrol edin: Belgenin geçerliliğini, faaliyet bilgilerini ve üretim kapsamını inceleyin; değişen ürün veya faaliyetleri ilgili kayıtlara yansıtın.
2. Kapasite raporunu güncelleyin: Yeni makine, ekipman veya üretim kapasitesi değişikliklerinin raporlara doğru işlendiğinden emin olun.
3. Üretim kazançlarını ayrıştırın: Üretim, alım satım, ihracat ve diğer faaliyetlere ait gelir ve giderleri ayrı izleyin.
4. Maliyet muhasebesini güçlendirin: Hammadde, işçilik, enerji ve genel üretim giderlerini ilgili ürün ve üretim süreçleriyle ilişkilendirin. Böylece üretim faaliyetinden doğan kazancı tutarlı biçimde hesaplayabilirsiniz.
5. Tasdik ihtiyacını önceden değerlendirin: Yararlanılan vergi indirimlerinin tutarına ve ilgili mevzuata göre yeminli mali müşavir raporu gerekebileceğinden, tasdik takvimini yıl başında planlayın.
Üretim indirimi ihracat kazancı indirimine eklenebilir mi?
Zengin’in açıklamasına göre üretim kazançlarında yüzde 12,5 kurumlar vergisi oranından yararlanan şirketler, aynı kazanç için ayrıca beş puanlık ihracat indirimini uygulayamayacak. Bu nedenle ihracat yapan imalatçıların kazanç türlerini ve yararlanabilecekleri düzenlemeleri birlikte değerlendirmesi gerekiyor.
Şirketler, üretimden elde edilen kazanç ile ihracat faaliyetinden kaynaklanan kazanç arasındaki ilişkiyi muhasebe kayıtlarında açıkça göstermeli. Hangi uygulamanın işletme açısından sonuç doğuracağını belirlerken yürürlükteki mevzuat ve şirketin faaliyet yapısı esas alınmalı.
İhracatçılar ve sanayi şirketleri mali planlamayı ne zaman yapmalı?
Mali planlamanın yıl sonuna bırakılmaması gerekiyor. Zengin, özellikle indirimlerden yararlandığı için yeminli mali müşavir raporu düzenletmesi gerekebilecek mükelleflerin 2027’nin başından itibaren süreçlerini planlamasını önerdi. Düzenli kayıt, yıl boyunca yapılan kontroller ve zamanında hazırlanan belgeler, dönem sonunda ortaya çıkabilecek eksikliklerin azaltılmasına yardımcı olur.
Şirketler vergi planlamasına kâr dağıtımı, nakdi sermaye artırımı ve yatırım teşviklerini de dahil etmeli. Birikmiş geçmiş yıl kârlarının toplu dağıtımı, şirketin öz kaynak ihtiyacını ve ortakların kişisel vergi yükünü etkileyebilir. Bu kararları alırken yatırım planı, finansman gereksinimi ve ortakların vergi durumu birlikte değerlendirilmelidir.
Tam tasdik ve dijital vergi denetimi neden önem kazanıyor?
Vergi idaresi e-Fatura, e-Defter ve elektronik beyanname verilerini daha kapsamlı analiz edebildiği için kayıtlar arasındaki uyumun düzenli kontrolü önem taşıyor. Tam tasdik çalışmaları, olası vergi risklerini erken belirlemeye ve mali bilgilerin güvenilirliğini artırmaya destek olabilir.
İzmir YMMO verilerine göre bölgede tam tasdik sözleşmesi yapan işletme sayısı 2022’de yaklaşık 2.600 iken 2026’da 4 bine yaklaştı. Oda, 2028 için 5 binin üzerinde sözleşme hedefliyor. Zengin, tam tasdikin mevzuata uyumun yanı sıra risk yönetimi ve finansmana erişimde güvenilir mali bilgi oluşturma bakımından da katkı sunduğunu belirtti.
İzmir YMMO’nun vergi politikalarına yönelik önerileri
Oda yönetimi toplantıda kayıt dışılıkla mücadele, finansman giderleri ve vergi süreçlerinin iş yükü üzerindeki etkilerini de gündeme getirdi. Zengin, beyan edilen gelir ile gerçekleşen harcamalar arasındaki belirgin farklılıkların incelenmesini ve harcamaların kaynağını açıklamaya dayalı bir yaklaşımın değerlendirilmesini önerdi.
İşletmelerin finansman maliyetlerinin yüksek olduğuna dikkat çeken Zengin, belirli koşullarda uygulanan finansman gider kısıtlamasının gözden geçirilmesini istedi. Geçici vergi beyanı ile temmuz ayındaki mali tatil uygulamalarının da mükelleflerin ve meslek mensuplarının iş yükünü azaltacak şekilde yeniden ele alınmasını önerdi.
2027 vergi düzenlemesi için kısa kontrol listesi
2027’de üretim kazançlarına uygulanacak yüzde 12,5’lik orana hazırlanmak isteyen işletmeler; sanayi sicil belgesini ve kapasite raporunu güncellemeli, üretim gelir ve giderlerini diğer faaliyetlerden ayırmalı, maliyet kayıtlarını destekleyici belgelerle tutmalı ve tasdik gerekliliğini önceden kontrol etmeli. Vergi avantajının uygulanması, şirketin fiilî üretim faaliyetine, kayıtlarının niteliğine ve ilgili mevzuatın şartlarına bağlı olacak.
